Gazze Planında Görünmeyen Tehlike: "Hamas'ı Ortadan Kaldırma" Stratejisi mi?
ABD Başkanı Donald Trump ile İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu arasında gerçekleşen görüşmenin ardından açıklanan 20 maddelik Gazze barış planı, dünya gündeminde geniş yankı uyandırdı. Türkiye, Suudi Arabistan, Ürdün, Birleşik Arap Emirlikleri, Katar, Endonezya, Pakistan ve Mısır gibi ülkeler, planı “uygulanabilir tek seçenek” olarak değerlendirerek destek verirken, Filistin cephesi planı şüpheyle karşılıyor. Özellikle Hamas, söz konusu anlaşmanın İsrail’in çıkarlarını öncelediğini ve Gazze halkının meşru haklarını görmezden geldiğini savunuyor.
Planın İçeriği Ne?
Trump ve Netanyahu tarafından açıklanan plana göre:
Ateşkesin derhal sağlanması,
Hamas’ın elindeki rehinelerin, İsrail hapishanelerindeki Filistinli mahkumlarla takası,
İsrail’in kademeli olarak Gazze’den çekilmesi,
Hamas’ın silahsızlandırılması,
Gazze’nin geçici bir süre uluslararası yönetim tarafından idare edilmesi öngörülüyor.
Bu çerçeve, birçok ülke tarafından “barış için önemli bir adım” şeklinde yorumlanırken, Filistin tarafı planın gerçek niyetini sorguluyor.
Trump’tan Hamas’a Açık Mesaj
Planın duyurulmasının ardından ABD Başkanı Trump, Hamas’a doğrudan seslendi. Örgütün anlaşmayı kabul etmesi gerektiğini vurgulayan Trump, aksi halde İsrail’in atacağı her türlü askeri adımı destekleyeceklerini belirtti. Bu açıklama, uluslararası kamuoyunda “tehdit” olarak yorumlandı.
Netanyahu’dan Kritik Açıklama
Planın en tartışmalı maddelerinden biri, İsrail ordusunun Gazze’den çekilmesi oldu. Ancak Netanyahu, bu başlığa açıkça karşı çıkarak, “İsrail askerleri Gazze’nin büyük kısmında kalacak” dedi. Bu durum, planın Filistin cephesinde kabul görmesini daha da zorlaştırıyor.
Hamas: "Bu İsrail’in Taleplerini Kabul Etmektir"
Hamas’a yakın kaynaklar, planın tamamen İsrail’in çıkarlarını yansıttığını ve Gazze halkına hiçbir hak tanımadığını savundu. Reuters’a konuşan bir kaynak, “Trump’ın önerisi, İsrail’in tüm taleplerini kabul ediyor. Bu şartlar Hamas’ı ortadan kaldırmaya yönelik bir plan” ifadelerini kullandı.
Hamas’ın geçmişte defalarca reddettiği “silah bırakma” şartı yeniden gündeme gelirken, örgütün nasıl bir yanıt vereceği merakla bekleniyor.
Gazze Halkı: "Bu Plan Gerçekçi Değil"
Gazze’de yaşayanların büyük bölümü de plana mesafeli yaklaşıyor. AFP’ye konuşan İbrahim Cudeh, “Bu plan gerçekçi değil. ABD ve İsrail, Hamas’ın kabul etmeyeceğini bildiği şartlarla hazırladı. Bu, savaşın süreceği anlamına geliyor” dedi.
Bir diğer Gazzeli Ebu Mazen Nassar ise planı bir manipülasyon olarak nitelendirdi:
“Rehinelerin teslim edilmesini istiyorlar ama savaşın biteceğine dair resmi bir garanti sunmuyorlar. Hamas bizi bu felaketin içine sürükledi, şimdi de çıkış yolu yok gibi.”
Tony Blair Detayı Tepki Çekti
Gazze’nin geçici yönetiminde eski İngiltere Başbakanı Tony Blair’in adının geçmesi, Filistinlilerin tepkisini daha da artırdı. Filistin Ulusal Girişim Partisi Genel Sekreteri Mustafa Barguti, Blair’in Irak Savaşı’ndaki rolüne atıfta bulunarak, “Halk arasında adı hiç iyi anılmaz. Britanya sömürgesi dönemini hatırlatıyor” dedi.
Hamas’ın Yanıtı Bekleniyor
Filistinli kaynaklara göre Hamas, barış planına ilişkin resmi yanıtını Mısır ve Katar üzerinden iletecek. Hamas’ın planı reddetmesi halinde örgütün, Arap ülkeleriyle diplomatik gerilim yaşayabileceği belirtiliyor.
Öte yandan CBS News’in haberine göre bazı Arap kaynaklar, Hamas ve diğer Filistinli grupların plana sıcak baktığını iddia etti. Ancak Hamas’ın nihai yanıtı önümüzdeki günlerde ortaya çıkacak.
