ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarının ardından bölgede çatışmalar beşinci gününe girerken savaşın şiddeti artarak devam ediyor. Karşılıklı hava saldırıları sürerken İran, operasyonlarda rol oynadığını iddia ettiği çok sayıda ülkeye yönelik misilleme hamlelerini sürdürüyor. Orta Doğu adeta yangın yerine dönerken, İran’dan gelen dini ve siyasi açıklamalar krizin boyutunu daha da derinleştirdi.
BÜYÜK AYETULLAH’TAN CİHAT FETVASI
İran’ın dini otoritelerinden Abdollah Javadi Amoli, yayımlanan bir video mesajında dikkat çeken ifadeler kullandı. Amoli, “Trump’ın ve Siyonistlerin kanını dökmek farzdır” diyerek cihat fetvası verdi.
Bu açıklama, bölgedeki tansiyonu daha da yükseltirken, dini söylemin çatışma atmosferine doğrudan dahil edilmesi uluslararası kamuoyunda yankı uyandırdı.
Fetva, ABD ile İsrail’e karşı yürütülen askeri operasyonların yalnızca siyasi ve askeri değil, aynı zamanda dini bir çerçeveye oturtulduğu şeklinde yorumlandı.
HAMANEY’E SUİKAST İDDİASI SONRASI GERİLİM TIRMANDI
İran dini lideri Ali Hamaney’in suikasta uğramasının ardından ülkede tansiyon daha da yükseldi. Bu gelişmenin ardından gelen fetva, İran kamuoyunda sert bir karşılık buldu.
Uzmanlar, dini liderliğe yönelik saldırı iddialarının İran’da ulusal birlik ve misilleme çağrılarını güçlendirdiğine dikkat çekiyor. Savaşın askeri boyutunun yanı sıra ideolojik ve dini bir çerçeveye taşınması, çatışmanın bölgesel etkilerini artırabilecek bir unsur olarak değerlendiriliyor.
PEZEŞKİYAN’DAN KOMŞU ÜLKELERE MESAJ
Öte yandan İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, sosyal medya platformu üzerinden yaptığı açıklamada daha temkinli bir dil kullandı. Amerikan X şirketine ait platformdaki paylaşımında Pezeşkiyan, İran’ın komşu ülkelerin egemenliğine saygı duyduğunu vurguladı.
Pezeşkiyan mesajında,“Dost ve komşu ülkelerimizin saygıdeğer liderleri, sizin yardımınız ve diplomasi yoluyla savaştan kaçınmaya çalıştık ancak Amerikan-Siyonist askeri saldırısı bize kendimizi savunmaktan başka seçenek bırakmadı.” ifadelerini kullandı.
Cumhurbaşkanı ayrıca, “Egemenliğinize saygı duyuyoruz ve bölgesel barışın bölge ülkeleri tarafından sağlanması gerektiğine inanıyoruz.” değerlendirmesinde bulundu.
SAVAŞIN SEYRİ VE BÖLGESEL RİSK
Beşinci gününe giren çatışmalarda karşılıklı hava saldırılarının sürdüğü, İran’ın misilleme operasyonlarını genişlettiği bildiriliyor. Diplomatik kanalların zayıfladığı bu süreçte hem askeri hem de siyasi açıklamalar sertleşmiş durumda.
Büyük Ayetullah’tan gelen cihat fetvası ile Cumhurbaşkanı’nın komşu ülkelere verdiği diplomatik mesaj arasındaki ton farkı dikkat çekerken, İran yönetiminin hem askeri hem de diplomatik alanı eş zamanlı yürütmeye çalıştığı yorumları yapılıyor.
Orta Doğu’daki krizin önümüzdeki günlerde nasıl bir seyir izleyeceği belirsizliğini korurken, dini söylemlerin devreye girmesi çatışmanın bölgesel ve küresel etkilerini daha da büyütebilecek bir gelişme olarak değerlendiriliyor.
