Depremin yıkıcı dalgasından 25 saniye önce haber verecek...

Depremin öncül dalgasını algılayarak, yıkıcı ikincil  dalga gelmeden 20-25 saniye önceye kadar kullanıcılara haber verebilmeyi  amaçlayan mobil uygulama geliştirildi. Sistem Mühendisi Alper Göknar'ın öncülüğünde geliştirilen ve şu anda Marmara Bölgesi'ndeki 16 istasyonun verileri aracılığıyla çalışan Deprem Erken  Uyarı Sistemi ve Uygulaması hayata geçirildi.Göknar'ın, Yeditepe Üniversitesi Teknoloji Transfer Ofisi'nin  düzenlediği 2017-7 Tepe Yeni Fikir yarışmasında ödül aldığı Deprem Erken Uyarı  Sistemi ve Uygulaması projesi sonrasında çalışmalarını Girişim Atölyesi'nde  sürdürdüğü uygulama, Marmara Depremi'nin 19. yıl dönümü olan 17 Ağustos gecesi  kullanıcıların hizmetine sunulacak.Uygulamayla, sismik hareket algılayıcı istasyonlarla öncü deprem  dalgası tespit edilip mobil uygulama üzerinden kullanıcıların cep telefonlarına  alarm gönderiliyor. Bu sayede kullanıcıların, yıkıcı ikinci dalga gelmeden 25  saniye önceye kadar zaman kazandığı iddia ediliyor.'HAYAT KURTARACAK BİR ZAMAN KAZANDIRIYOR'Deprem Erken Uyarı Sistemi ve Uygulaması Proje Direktörü Alper Göknar,  uygulamanın tanıtımı amacıyla düzenlenen basın toplantısında, sistemin, öncü  deprem dalgasını tespit ederek, bir saniye içinde akıllı telefon uygulaması  aracılığıyla kullanıcılara alarm gönderdiğini belirtti.Göknar, Depremlerde yıkımı yaratan ikincil dalga öncesi gelen alarm,  25 saniyeye varan ve hayat kurtarabilecek bir zaman kazandırıyor. diyerek,  Türkiye'nin yüzölçümü olarak yüzde 92'sinin, nüfus yoğunluğu olarak ise yüzde  95'inin deprem kuşağında yer aldığını aktardı. Türkiye'nin deprem riski en yüksek ülkeler arasında yer aldığını  vurgulayan Göknar, şöyle devam etti: Deprem risk haritasına baktığımızda, ülkemizde riskin olmadığı,  güvenli bir alan neredeyse yok. Son 2 bin yılda  sadece İstanbul'u etkileyen ve  her biri onbinlerce hayata mal olan 17 büyük deprem görüyoruz. Bu öngörüden  hareketle depremi önceden haber verebilecek bir sistem ve bu veriyi milyonlara  ulaştıracak bir uygulama oluşturma amacıyla harekete geçtik. Türkiye'de ilk,  dünyada sayılı projelerden olan, inovasyon ödüllü 7TP deprem erken uyarı  sistemini geliştirdik. Alper Göknar, Kuzey Anadolu Fayı'nın Marmara'ya kıyı olan yaklaşık 200  kilometrelik hattı boyunca, Mudanya-Çınarcık-Yalova hattından başlayarak,  Adalar-Büyükçekmece-Tekirdağ-Şarköy kıyı şeridi boyunca en yüksek riskli  bölgelerde hassas ve gelişmiş P-dalgası algılama sensör istasyonları kurduklarını  ifade etti. İhtiyaca göre fiber, uydu-net, veya GSM hatları üzerinden, en az 2  farklı bağlantı ile ana sunuculara kesintisiz bilgi gönderdiklerini vurgulayan  Göknar, Her türlü elektrik kesintisine karşı jeneratör ve UPS'lerle enerji  sürekliliğini sağlıyoruz. İstasyonlarda kullandığımız sensörler, dünyada en  gelişmiş P-dalgası algılama sensörleridir. Almanya'da üniversite iş birliğiyle  geliştirilip, 2006'dan beri Türkiye dahil birçok ülkede sanayi tesislerinde,  konsolosluklarda, doğalgaz ve enerji dağıtım hatlarında, barajlarda, metro ve  tren hatlarında kullanılan sensörlerdir. diye konuştu.'1 SANİYE İÇİNDE GÖNDEREBİLİYORUZ'Göknar, kurdukları teknolojik alt yapıyı, cep telefonu uygulamasına  entegre ettiklerini dile getirerek, sözlerini şöyle sürdürdü: Bir deprem olduğunda, en basit anlatımıyla, nasıl suya atılan bir taş  merkezden dışarıya doğru dalgalar oluşturuyorsa, önce sesten 20 kat hızla  ilerleyen ve P-dalgası olarak adlandırılan öncül yüzey dalgası yayılıyor. Aynı  anda ama daha yavaş ve bizlerin deprem olarak adlandırdığı, yer yüzeyinde  dalgalanma yaratarak ilerleyen yıkıcı ikincil dalga olan S-dalgası geliyor. İşte  fay hatlarına kurduğumuz istasyonlardaki sensörler, sesten 20 kat daha hızla  hareket eden bu öncül P-dalgasını algılayıp, milisaniyeler içinde analiz ediyor  ve merkezi sunuculara iletiyor. Sunucular, uygulamanın bulunduğu telefonlara  istasyonlarda ölçülen şiddete göre mesaj veya sesli ve görüntülü alarm uyarısı  gönderiyor. Böylece, depremin merkez üssüne olan uzaklıklarına göre, yıkıcı  ikincil S-dalgası vurmadan önce hayat kurtaran süreleri kazanıyoruz. Mevcut  altyapımızda, bilişim teknolojilerinin ulaştığı en son imkanlar ile süper  bilgisayarları da kullanarak, milyonlarca kullanıcıya 1 saniye içinde alarm  gönderebiliyoruz.  Göknar, Japonya ve Amerika'da da benzer sistemlerin bulunduğunu  aktararak, uygulamanın, akıllı telefonlara Marmara Depremi'nin gerçekleştiği 17  Ağustos gecesi saat 03.01'den itibaren indirilebileceğini sözlerine ekledi.