TORKU, yoğurt mayasını ithalden kurtardı

TORKU ile Konya Gıda ve Tarım Üniversitesi işbirliği ilk meyvesini verdi. Bu işbirliği ile ithal edilen yoğurt mayası Konya'da üretilerek, TORKU yoğurtlarında kullanılmaya başlandı. Yerli maya ile yapılan yoğurtlar piyasa sunuldu.

Türklerin binlerce yıllık katığı yoğurdu dünyanın bizden öğrendiğini söyleyen PANKOBİRLİK Genel Başkanı Recep Konuk, “Biz Panagro Et-Süt Entegre Tesisi Yatırımına başladığımızda bir garabetle karşılaştık. Biz bir çiftçi kooperatifiyiz, on binlerce çiftçimizin istisnaları hariç hemen hepsi köyünde, evinde yoğurdunu kendi mayası ile çalarken, endüstriyel üretimde ithal mayadan başka seçenek yoktu. Belki Anadolu’da onlarca çeşit yoğurt mayası kültürü vardı ama Türkiye olarak biz bunu büyük ölçekli üretimlerde kullanılacak şekilde çoğaltacak, sürdürülebilir şekilde üretilebilecek yatırıma sahip değildik. Yani yoğurdun sütü bizden, mayası eldendi. Halbuki süt her tarafta üretiliyor, sütü üretmek marifet değil ki, onu başka bir ürüne, bir üst versiyon gıda ürününe taşıyan mayası. O marifet kimsede yokken milletimiz o marifeti binlerce yıl önce sergilemiş. Orta Asya’da Türk süvarilerinin dağlarda at koştururken ok ve kılıç dışında iki ayrılmaz donanımı daha vardı. Deri yoğurt torbası ve tahta kaşık. Bunu tarihçiler yazıyor. 1.500’lü-1.600’lü yılların hatıratlarında var. Avrupalı diplomatlar, seyyahlar, Türklerin baş yemeğidir yoğurt diye not almışlar, gördüklerini, yaşadıklarını. Yoğurdu ayran yapıp içmemiz dikkatlerini çekmiş, başka milletten olanlar bunu içse hasta olur. Ama Türkler olmuyor diye hatıratlarında yazmışlar Türk mutfağı açısından yoğurdun önemini. Avrupalılar yoğurdu tanıdıkça, onun sağlığa faydalarına odaklanmış. Avrupalı doktorlar hastalarının tedavisinde tavsiye eder olmuş ve bizim yoğurdumuz tüm dünyaya yayılmış.  Sonra, onlar yoğurdu bizden öğrendiler, yoğurdu değil ama mayasını bize satmaya başladılar.  Yani, biz bizim olanı ele kaptırmıştık. Mayayı, yoğurdu üç beş asır önce tanıyanlar üretiyor ve bütün dünyaya hatta mucitlerine onlar satıyordu. Bizim ilk işimiz elbette bu garabete son vermek olmalıydı ve ilk talimatlarımızdan biri de o oldu. Yurt dışına ödediğimiz döviz bir yana asıl ayıp, asıl garabet mucidi olduğumuz, Türk milletiyle özdeşleşmiş yoğurdun mayasında dışa bağımlılıktı. Biz bu garabete son verdik” dedi.

YERLİ MAYADAN ÜRETİLMİŞ TORKU DOĞAL YOĞURTLAR RAFLARDA YERİNİ ALDI

Ülkemizde yoğurt evlerde hala geleneksel usullerle ve maya için ayrılmış yoğurt ile mayalanırken, yoğurt kültürünün canlı olması ve uzun süre kullanımda özelliğini yitirmesi sebebiyle büyük miktarda maya ihtiyacı olan mandıralar ve süt ürünleri tesisleri maya ihtiyaçlarını maya üreticilerinden temin edebiliyordu. Ülkemizde endüstriyel maya ihtiyacını karşılayacak maya üretim tesisi bulunmazken, ülkemizdeki bütün yoğurt üreticilerinin maya ihtiyacını biri Avrupa biri Amerika merkezli iki maya üreticisi şirket karşılıyordu. Yoğurt tüm dünyaya Türk mutfağından yayılmasına, kişi başına yoğurt tüketiminde Türkiye dünyada rakipsiz olmasına rağmen yoğurt mayası ihtiyacını ithalat yoluyla karşılayan ülkemiz maya ithalatı için her yıl yaklaşık milyonlarca dolar döviz sarf ediyordu.

Tarım ve Gıda sektöründe bilgi ve teknoloji üretmek, her iki sektörün ihtiyacı olan inovatif gelişmelere lokomotiflik yapması için Konya Gıda ve Tarım Üniversitesi’ni kuran Konya Şeker, Üniversitenin 2016 yılında öğretime başlamasıyla birlikte, her iki sektöre yönelik somut sonuçlar verecek projelere de start vermişti. Tohum, verimlilik, tarım teknolojileri gibi alanlarda çok sayıda projeyi Konya Şeker ile iş birliği içinde yürüten Konya Gıda ve Tarım Üniversitesi’nin Torku ile yürüttüğü projelerin en önemli ayaklarından biri de endüstriyel gıda üretiminde sağlıklı ve doğal gıda ürünlerinin üretimine yönelik teknik ve teknolojilerinin üretilmesi ile gıda sektöründe ithalata bağımlılığın azaltılmasına yönelik çalışmalardı.  Bu çerçevede de Konya Gıda ve Tarım Üniversitesi ve Panagro Et ve Süt Entegre Tesisleri önceliğini ülkemizin dışa bağımlı olduğu yoğurt mayasının Torku Tesislerinde, Anadolu’dan toplanmış yoğurt kültüründen üretilmesi olarak belirledi. Anadolu’nun dört bir yanında köylerden yoğurt kültürlerinin toplanması ile başlayan çalışmalar, Konya Gıda ve Tarım Üniversitesi’nin laboratuvarlarında bu kültürlerin analizleri ile devam etti ve starter kültürlerin belirlenmesinden sonra da Panagro Et ve Süt Entegre Tesislerinde çoğaltılmasıyla maya üretim aşamasına taşındı. Üretimde sürekliliği sağlayacak ve yeter miktarda üretim yapabilecek maya üretim tesislerinin tamamlanmasıyla birlikte Torku ithal mayayı üretim sürecinden çıkararak, kendi tesislerinde ürettiği yerli maya ile yoğurt üretimine başladı. Yerli mayadan üretilmiş Torku Doğal Yoğurtlar “Mayası Türkiye’de Üretilmiştir” kırmızı vinyetli ambalajlarla ocak ayından itibaren raflarda yerini aldı.