Kahvaltı öğününü atlamayın

Akşam'dan Nil Şahin Gürhan'ın yazısı...

Kahvaltı, gece boyunca derin uykusunda olan ve aynı zamanda acıkan bedenimizi yeni bir güne başlatan öğündür. Bedenimizin uyanmasına, kendimizi toparlamamıza, gün boyunca neşeli ve hareketli olmamıza yardımcı olur. Uyku süresince bedenimizin temposu ve enerji harcaması azalır. Ayrıca gece boyunca süren açlık nedeniyle sabah kan şekerimiz düşük seviyelerdedir. Bu nedenle bedeninin uyanması ve enerji harcamaya başlayabilmesi için kahvaltı şarttır. Kahvaltı yapmak gün boyunca güçlü ve enerjik olmamızı sağlar. Dikkat süresi ve konsantrasyon üzerinde çok olumlu etkileri vardır. Fiziksel ve zihinsel gücümüzü en üst düzeye çıkararak gün boyunca yorulmadan çalışmamızı sağlar. Öğrenciler için de kahvaltı çok önemlidir. Dikkat ve konsantrasyon yoğunluğu üzerinde etki göstererek, derslerde olan başarıyı arttırır. Yapılan birçok çalışma, kahvaltı yapan öğrencilerin kahvaltıyı atlayanlara göre okul derslerinde daha başarılı olduğunu göstermektedir.

Sağlıklı bir kahvaltıda hangi yiyecek ve içecekler olmalı?

Süt: Süt; yüksek protein, kalsiyum ve fosfor içeriğine sahiptir. Ayrıca A, D, B12 ve riboflavin vitaminlerinden de zengindir. Protein, kalsiyum ve fosfor içeriği nedeniyle büyüme ve gelişme çağındaki çocuklar için oldukça önemli bir besindir. Proteinin tokluk süresi üzerindeki olumlu etkisi ve kalsiyum mineralinin zayıflama üzerindeki etkisi nedeniyle formda kalmak isteyenler için de oldukça idealdir.

Peynir: Kahvaltıda en sık tüketilen besinlerden olan peynir, süt gibi protein, kalsiyum, fosfor, A, D, B12 ve riboflavinden zengindir. Süte göre enerjisi ve besin öğesi içeriği daha yoğundur. Çeşitlerine göre yağ içeriği değişir. Kahvaltıda 1–2 dilim peynir tüketmek güne iyi başlamanın anahtarı olarak kabul edilebilir.

Yumurta: Anne sütünden sonra en iyi protein kaynağı olarak kabul edilen yumurta oldukça sağlıklı bir kahvaltılıktır. Sağlıklı bireyler her gün 1 adet yumurta tüketebilir. Çocukların gelişimi açısından da çok önemli olan yumurtanın bedenimizde etkili bir şekilde kullanılabilmesi için sarısının da beyazının tam pişmiş olması gerekir. Yumurtadan en çok faydayı sağlayabileceğimiz pişirme metodu haşlamadır.

Şarküteri ürünleri: Sucuk, salam, sosis ve pastırma gibi etten üretilmiş bu ürünler proteinden zengindir. Fakat üretim işlemleri nedeniyle sağlığa zararlı olan nitrit ve nitrat içerikleri de yüksektir. Bu nedenle kahvaltı sofralarında olabildiğince seyrek olmalı.

Ekmek: Vücudumuzun enerji kaynağı olan karbonhidrattan zengindir Zengin posa ve B vitamini içeriğiyle sağlığımız açısından en yararlı olan ekmek çeşidi tam buğday unundan yapılmış olanıdır. Kahvaltıda 1–2 dilim ekmek tüketmek enerji sağlamak açısından son derece önemlidir.

Mısır gevrekleri: Tahıl ürünü olması dolayısıyla karbonhidrattan ve B vitaminlerinden zengindir. Günümüzde birçok mısır gevreği, vitamin ve minerallerden zenginleştirilmiş olarak piyasaya sunulur. Mısır gevreği satın alacaksanız, ekstra şeker ilave edilmemiş olanları tercih etmelisiniz. Çok sık kullanmayın.

Müsliler: Değişik oranlarda yulaf ezmesi ve kuru meyve içeren bu ürünler özellikle posadan zengindirler. Posadan zengin besinler, daha uzun süre tok tutarlar ve barsakların çalışmasını sağlarlar.

Sebzeler: Domates, salatalık, biber ve maydanoz gibi sebzelerin kahvaltıda tüketilmesi oldukça yararlıdır. Zengin vitamin ve mineral içerikleriyle güne iyi başlamamızı sağlarlar, posa kaynağı olmaları nedeniyle daha uzun tok tutarlar.

Doymuş yağ az tüketilmeli!

Meyveler-Meyve Suları: Hazır meyve suları yerine taze sıkılmış meyve suları tercih edilmelidir. Çünkü meyve suları bekledikçe vitamin değerleri azalır. Ekstra şeker ilavesi gerektirmeyen taze meyve suları, C vitamini içerikleriyle yumurtada yer alan demirin vücudumuzda daha etkin kullanılmasını da sağlar.

Tereyağı: Tereyağı, özellikle A vitamininden zengindir. Fakat doymuş yağ ve kolesterol içeriği de oldukça fazladır. Seyrek ve az miktarda tüketilmeli.

Tahin pekmez, bal reçel: Balda bulunan antioksidanlar, tahin pekmez ve reçelde bulunan mineraller, kahvaltının besin değerini yükseltir. Ölçülü tüketilmesi sağlıklıdır.

Nil Şahin GÜRHAN / Akşam