Uzmanlar, Covid-19 teşhisi konmuş kişilerde altı ay sonra depresyon, demans, psikoz ve inme geçirme riskinin arttığı tespit etti ve hastalığa yakalanmış kişilerin üçte birinde, bu tür psikolojik veya nörolojik hastalıkların ortaya çıkma ve yeniden nüksetmesinin endişe verici ve ciddiye alınması gereken bir tablo olduğunu ifade ediyorlar. Diğer taraftan, pandemide karantina döneminde zorunlu olarak kapalı kalan alzheimer hastalarının sosyalleşememesi nedeniyle rahatsızlığının ilerlediğini de belirterek önümüzdeki günlerde alzheimer hastası sayısında da artış olacağını düşündüklerini kaydediyorlar. Alzheimer-Demans-Parkinson Hasta ve Hasta Yakınları Derneği Genel Başkanı Hakan Berktaş, “Bu bağlamda çok tehlikeli bir süreç bizleri beklemektedir. Bu noktada toplum olarak, devlet olarak, sağlık sistemi olarak önlem alınması gerektiğini düşünüyoruz” dedi.
Endişe verici tablo
Berktaş, “Diğer yandan pandemi döneminin alzheimer hastalarının uyku düzenlerinin ilerlemesine yol açarak hastaların muhakkak gün içerisinde hastaların meşgul edilmesi gerektiğini söyleyen uzmanlar, süreçte alzheimer hastalarının hastalık evrelerinin ilerlediğini, pandemi sonrasında da hasta sayısında artış olacağı öngörüsünde bulunmaktadır. Pandemide en çok etkilenen grupların Alzheimer hastaları olduğunu belirterek, bunun nedeni olarak hastaların sosyal aktivasyonları ve egzersizlerinin azalmasını, kapalı kalmasını ve yakınlarının yardımını alamamanın, hastalık evresini ilerlettiğini söylemekteler. Hafif dönemde olan hastaların da orta evreye geçmeye başladığını vurguluyorlar. Diğer yandan coronavirüsün beyinde ciddi tahribatlara yol açması dolayısıyla alzheimer görülme sıklığının bu dönemden sonra artacağına dikkat çekiyorlar. Bu durum gerçekten çok endişe vericidir. Pandemi devam ettiği müddetçe zaten çok önemli bir sosyal yara olan alzheimer-demans-parkinson hastalarımızın bu durumuna yönelik ciddi sağlık tedbirleri alınması gerekiyor” diye konuştu.
Gürültü demansa neden oluyor
Dünya Sağlık Örgütünün verilerine göre dünya genelinde 50 milyon demans hastası var ve 50 yıl içinde bu sayının 130 milyona çıkması bekleniyor. Uzmanlar, hastalığı tetikleyen bir çok sebep olduğunu, bunların beslenme düzensizliği, stres faktörleri olduğunu kaydediyorlar. Demans hastalığının ortaya çıkması noktasında ilk zamanlar elektrik manyetiklerden bahsedilirken bugün tamamen gürültü kirliliği de etkenlerin içine konulmuş durumda. Bu konuyu da gündemine alan Hakan Berktaş, “Büyükşehirlerdeki gürültü, insanlarımızı sadece yormuyor, bir çok hastalığı da beraberinde getiriyor. Yapılan bir araştırma gürültünün demansa, yani unutkanlığa neden olduğunu ortaya koymuş durumda. Demans ya da alzheimer dediğimiz unutkanlık tablolarının her geçen gün sıklığını artırdığını ve kalabalık şehirlerde yaşayan insanların, köyde sessiz sakin ortamda yaşayanlara göre daha fazla unutkanlık riski olduğunu ifade eden uzmanlar. Beynimizin içi elektrik kablolarından oluşuyor. Bu elektrik kablolarına dışarıdan sürekli yüksek uyarı verdiğinizde beyin bunu bir tehlike olarak algılıyor ve tehlikeye karşı da stres hormonu üretiyor. Beyin fiziksel bir travmada tehlike olarak algıladığı için direk bizim unutkanlığımıza da yol açmış oluyor. Çünkü stres hormonunun yüksekliği iltihaplanmaya, inflamasyonu ve dolaylı olarak beyin hücrelerinin zarar görmesine neden oluyor. Gürültünün etki etmesiyle uyku düzeninde de olumsuzluklar yaşanması demans riskini daha da artırıyor” diyorlar. Biz de bu noktada da şehirlerin gürültü kirliliğinin azaltılması gerekiyor ve şehirlerdeki gürültünün demansa yaptığı etkiyi azaltmak için özellikle yerel yönetimlere büyük görevler düştüğünü inanıyoruz. Alınacak tedbirlerle demansı tetikleyen gürültünün azaltılması noktasında çok ciddi çalışmalar yapılmalıdır” değerlendirmesini yaptı.
Endişe verici tablo
Berktaş, “Diğer yandan pandemi döneminin alzheimer hastalarının uyku düzenlerinin ilerlemesine yol açarak hastaların muhakkak gün içerisinde hastaların meşgul edilmesi gerektiğini söyleyen uzmanlar, süreçte alzheimer hastalarının hastalık evrelerinin ilerlediğini, pandemi sonrasında da hasta sayısında artış olacağı öngörüsünde bulunmaktadır. Pandemide en çok etkilenen grupların Alzheimer hastaları olduğunu belirterek, bunun nedeni olarak hastaların sosyal aktivasyonları ve egzersizlerinin azalmasını, kapalı kalmasını ve yakınlarının yardımını alamamanın, hastalık evresini ilerlettiğini söylemekteler. Hafif dönemde olan hastaların da orta evreye geçmeye başladığını vurguluyorlar. Diğer yandan coronavirüsün beyinde ciddi tahribatlara yol açması dolayısıyla alzheimer görülme sıklığının bu dönemden sonra artacağına dikkat çekiyorlar. Bu durum gerçekten çok endişe vericidir. Pandemi devam ettiği müddetçe zaten çok önemli bir sosyal yara olan alzheimer-demans-parkinson hastalarımızın bu durumuna yönelik ciddi sağlık tedbirleri alınması gerekiyor” diye konuştu.
Gürültü demansa neden oluyor
Dünya Sağlık Örgütünün verilerine göre dünya genelinde 50 milyon demans hastası var ve 50 yıl içinde bu sayının 130 milyona çıkması bekleniyor. Uzmanlar, hastalığı tetikleyen bir çok sebep olduğunu, bunların beslenme düzensizliği, stres faktörleri olduğunu kaydediyorlar. Demans hastalığının ortaya çıkması noktasında ilk zamanlar elektrik manyetiklerden bahsedilirken bugün tamamen gürültü kirliliği de etkenlerin içine konulmuş durumda. Bu konuyu da gündemine alan Hakan Berktaş, “Büyükşehirlerdeki gürültü, insanlarımızı sadece yormuyor, bir çok hastalığı da beraberinde getiriyor. Yapılan bir araştırma gürültünün demansa, yani unutkanlığa neden olduğunu ortaya koymuş durumda. Demans ya da alzheimer dediğimiz unutkanlık tablolarının her geçen gün sıklığını artırdığını ve kalabalık şehirlerde yaşayan insanların, köyde sessiz sakin ortamda yaşayanlara göre daha fazla unutkanlık riski olduğunu ifade eden uzmanlar. Beynimizin içi elektrik kablolarından oluşuyor. Bu elektrik kablolarına dışarıdan sürekli yüksek uyarı verdiğinizde beyin bunu bir tehlike olarak algılıyor ve tehlikeye karşı da stres hormonu üretiyor. Beyin fiziksel bir travmada tehlike olarak algıladığı için direk bizim unutkanlığımıza da yol açmış oluyor. Çünkü stres hormonunun yüksekliği iltihaplanmaya, inflamasyonu ve dolaylı olarak beyin hücrelerinin zarar görmesine neden oluyor. Gürültünün etki etmesiyle uyku düzeninde de olumsuzluklar yaşanması demans riskini daha da artırıyor” diyorlar. Biz de bu noktada da şehirlerin gürültü kirliliğinin azaltılması gerekiyor ve şehirlerdeki gürültünün demansa yaptığı etkiyi azaltmak için özellikle yerel yönetimlere büyük görevler düştüğünü inanıyoruz. Alınacak tedbirlerle demansı tetikleyen gürültünün azaltılması noktasında çok ciddi çalışmalar yapılmalıdır” değerlendirmesini yaptı.
