Son dönemde artan askeri müdahaleler ve yerleşim politikalarıyla birlikte, İsrail’in “Arz-ı Mev’ud” (Vaadedilmiş Topraklar) idealine dair endişeler yeniden gündeme taşındı.
Tevrat’a Dayanan Tarihsel İddia
“Arz-ı Mev’ud” kavramı, Yahudi inancına göre Tanrı’nın Hz. İbrahim ve soyuna vadettiği toprakları ifade ediyor. Tevrat’ın Tekvin 15:18-21 ayetlerinde yer alan bu vaatte, “Mısır Irmağı’ndan Fırat Irmağı’na kadar” olan bölgenin, Hz. İbrahim’in soyuna verileceği belirtiliyor. Bu topraklar arasında Kenan, Kadmon, Hitit, Amor, Girgaş gibi antik kavimlerin yaşadığı bölgeler yer alıyor.
Modern Haritalarda Tehlikeli Sınırlar
Tevrat’taki bu tanım, günümüz coğrafyasına uyarlandığında oldukça geniş bir alanı kapsıyor: Mısır’ın doğusu, tüm Filistin toprakları, Ürdün’ün tamamı, Suriye’nin güneyi, Irak’ın batısı ve Suudi Arabistan’ın kuzey bölgesi bu sınırlara dahil ediliyor. Dahası, bazı ideolojik “Büyük İsrail” haritalarında bu sınırlar çok daha geniş yorumlanıyor; Türkiye’nin doğu illerini ve İran’ın batı kesimlerini dahi içine alan tasvirler bölge ülkelerinde ciddi güvenlik kaygılarına neden oluyor.
Resmi Söylemle Fiili Durum Arasındaki Çelişki
İsrail devleti, resmi olarak Arz-ı Mev’ud’u dış politika hedefi olarak benimsemese de, sahadaki gelişmeler farklı bir tablo çiziyor. Batı Şeria’da hız kesmeyen Yahudi yerleşimleri, Ürdün Vadisi’ndeki askeri ve sivil kontrolün kalıcı hale getirilmesi, Golan Tepeleri’nin ilhakı gibi adımlar, birçok gözlemciye göre bu ideolojik hedefin izlerini taşıyor. Aşırı sağcı ve dini temelli siyasi gruplar, bu hayalin gerçekleşmesini hâlâ açıkça savunuyor.
Bölgesel Güvensizlik ve Artan Gerginlik
Arz-ı Mev’ud fikri, İsrail’in güvenlik endişeleriyle sınırlı olmayan, ideolojik kökleri olan bir mesele olarak değerlendiriliyor. Bu da İsrail’in genişlemeye yönelik her adımında, komşu ülkelerde tarihsel bir kaygıyı tetikliyor. Özellikle Filistin meselesinde, bu ideolojik yaklaşımın etkisi, iki devletli çözüm ihtimalini zora sokuyor ve diplomatik girişimleri sekteye uğratıyor.
İdealin Gölgesi Günümüzde Hâlâ Yaşıyor
İsrail’in bazı koalisyon ortakları ve yerleşimci gruplar, Arz-ı Mev’ud hedefini açıkça sahiplenmeye devam ediyor. Bu durum, yalnızca İsrail-Filistin hattında değil, tüm bölge genelinde istikrarı tehdit eden bir unsur olarak öne çıkıyor. Sahadaki politikalar ve ideolojik söylemler, bu idealin günümüzde de haritalarda ve zihinlerde yaşadığını net biçimde gösteriyor.
