Uluslararası STK'lardan Taliban'a tepki: Kadınlar yoksa yardım da yok

Afganistan’da dört önemli yardım kuruluşu, Taliban’ın kadın çalışan yasağı üzerine faaliyetlerine son verdi. Londra merkezli Çocukları Kurtarın Vakfı (Save the Children) ile Christian Aid vakfı, Güney Afrika merkezli yoksullukla mücadele derneği Action Aid, Norveç Mülteci Konseyi, İsviçre merkezli “CARE” ve New York’ta kurulu “Uluslararası Kurtarma Komitesi (IRC)” operasyonlarını donduran organizasyonlar oldu. Afganistan genelinde sağlık, eğitim, çocuk koruma ve gıda yardımı faaliyetleri yürüten kuruluşlar yaptıkları açıklamada, kadın çalışanları olmadan ihtiyaç sahibi kişilere, özellikle de kadın ve çocuklara etkili şekilde ulaşamayacaklarını söylediler.

‘TÜM KURALLARA UYDUK’

Bugüne kadar faaliyetlerini “tüm kültürel normlara uyarak yürüttüklerini” vurgulayan Norveç Mülteci Konseyi’nin Afganistan şefi Neil Turner, “Yardıma muhtaç kadınlara, kadın personelimiz olmadan ulaşamayız” dedi. Grubun ülkede 468 kadın çalışanı bulunuyordu. Afganistan’da 3000’den fazla kadın çalışanı bulunan IRC de “Organizasyonumuzda kadınlar görev almazsa, ihtiyaç sahiplerine yardımları ulaştıramayız” diyerek karara tepki gösterdi.

MİLYONLAR YARDIMA MUHTAÇ

Yaklaşık 40 milyonluk ülkede 24 milyondan fazla insanın yardımlara muhtaç olduğu değerlendiriliyor. Afganistan’da koşullar, Taliban rejimi ele geçirince Washington’ın milyarlarca dolarlık Afgan varlığını dondurması ve yabancı bağışçıların bu ülkeye yönelik yardımları kesmesiyle daha da ağırlaşmıştı. Taliban’ın kararı, yardıma ihtiyaç duyanlar kadar STK çalışanlarının kendisini de olumsuz etkiliyor. Bu organizasyonlarda istihdam edilen binlerce kadının aileleri, genelde bu tek gelirle geçimlerini sağlıyor.

 

TALİBAN AYNI TALİBAN

Çalışma yasağı, kadınların yüksek öğrenime katılmalarının engellenmesini izliyor. Halihazırda kadınların, yanlarında erkek akrabaları olmadan seyahat etmelerine izin verilmiyor. Sokakta örtünmeleri zorunlu tutulan kadınların ayrıca parklar ve spor salonları gibi tesislere girmeleri de yasak. Üniversite ve ortaöğretimin yanı sıra bazı yerlerde ilkokula da devam edemedikleri belirtiliyor. Bu uygulamalarla Taliban, Ağustos 2021’de Kabil’i ele geçirmesinin ardından inşa etmeye çalıştığı “ılımlı” imajdan tamamen uzaklaştı. Ülkedeki uygulamalar, 1990’ların sonlarındaki ilk Taliban rejimini hatırlatıyor.

 

İSLAM İŞBİRLİĞİ TEŞKİLATI’NDAN TEPKİ

Taliban yasağına tepki gösteren İslam İşbirliği Teşkilatı “Karar Afgan halkının çıkarlarına aykırı” dedi ve geri çevrilmesini istedi. Ülkedeki insani yardımları en fazla finanse eden ABD ve Birleşmiş Milletler’den de sert eleştiri geldi. ABD yönetimi, “Karar ülkede açlığa sebep olacak” derken, BM “Yıkıcı etkisi olacak kararın geri alınmasına uğraşacaklarını” bildirdi. BM yetkilileri dün, kadınların STK’lara geri dönüşü için Taliban ile temaslarda bulundu.