Türkiye ve 16 Ülkeden İsrail’e Ortak Kınama: BM Konferansı’ndan İki Devletli Çözüm Vurgusu
Birleşmiş Milletler (BM) çatısı altında düzenlenen “Filistin Meselesine Barışçıl Çözüm Bulunması ve İki Devletli Çözümün Hayata Geçirilmesi” başlıklı Yüksek Düzeyli Uluslararası Konferans’ta yayımlanan New York Bildirisi, uluslararası toplumun Filistin meselesine yönelik tutumunu güçlü ifadelerle ortaya koydu. Türkiye’nin yanı sıra Fransa, Suudi Arabistan, Brezilya, Kanada, Mısır, Endonezya, İrlanda, İtalya, Japonya, Ürdün, Meksika, Norveç, Katar, Senegal, İspanya ve İngiltere’nin imza attığı bildiride, Avrupa Birliği (AB) ve Arap Birliği de yer aldı.
Konferans başkanları ve çalışma grubu liderlerince kabul edilen bildiride, İsrail’in Gazze’de sivillere ve altyapıya yönelik saldırıları, şehirdeki kuşatma ve açlık sert ifadelerle kınandı. Bildiri, söz konusu saldırıların “yıkıcı bir insani felakete yol açtığına” dikkat çekti.
“Filistinlilerin Zorla Yerinden Edilmesi” Reddedildi
Bildiride, demografik değişikliklere ve toprak gaspına yol açan her türlü eylemin, uluslararası insancıl hukukun açık ihlali olduğu vurgulandı. “Filistinli sivil nüfusun zorla yerinden edilmesini reddettiğimizi teyit ederiz” denilen bildiride, kalıcı barışın ve istikrarın, uluslararası hukuk temelinde kurulacak iki devletli çözümle sağlanabileceği vurgulandı.
İsrail’e “Gazze’den Çekil” Çağrısı
Metinde, Gazze’de devam eden savaşın bir an önce sona erdirilmesi ve İsrail güçlerinin bölgeden tamamen çekilmesi gerektiği açıkça ifade edildi. 1967 sınırları temel alınarak, Kudüs dahil olmak üzere Filistin ve İsrail’in yan yana, egemen ve demokratik iki devlet olarak barış içinde yaşamasına destek verildiği vurgulandı.
Ayrıca, Filistin halkının kendi geleceğini tayin hakkının tanındığı, Filistin Devleti'nin BM’ye tam üyeliğinin çatışmayı sona erdirecek siyasi çözümün ayrılmaz bir unsuru olduğu belirtildi.
Türkiye’den Şerh: “Silah Bırakma Ancak Devletle Mümkün”
Toplantıya katılan Türk yetkililer, bildirideki bazı maddelere ilişkin şerh açıklamasında bulunarak, “Filistinli silahlı grupların silah bırakması; ancak egemen, bağımsız ve toprak bütünlüğüne sahip bir Filistin devleti kurulmasıyla mümkün olabilir” ifadesine yer verdi. Ayrıca, başkentin Doğu Kudüs olması ya da Filistinli gruplar arasındaki bir uzlaşı süreciyle belirlenmesi gerektiği vurgulandı.
Uluslararası Misyon ve İstikrar Önerisi
Bildirinin ek belgelerinde yer alan öneriler arasında, Gazze ile Batı Şeria’nın birleşmesi ve geçici bir “Geçiş Dönemi İdari Komitesi” kurulması çağrısı öne çıktı. Önerilere göre, BM himayesinde ve Güvenlik Konseyi yetkisiyle bir istikrar misyonu oluşturularak, ateşkesin takibi, sivil nüfusun korunması ve Filistin Yönetimi’nin yeniden tesisine destek verilmesi gerektiği ifade edildi.
Ayrıca, Uluslararası Ceza Mahkemesi ile iş birliği yapılması ve Güney Afrika’nın Gazze’deki olaylara ilişkin İsrail’e karşı açtığı soykırım davasına devletlerin taraf olması da tavsiye edildi.
Uluslararası kamuoyu, bu güçlü bildirinin Filistin meselesinde uzun süredir beklenen adımların atılması için bir dönüm noktası olup olmayacağını yakından takip ediyor.
